Sau khi Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump thông báo sẽ đình chỉ lệnh cấm đối với ứng dụng video ngắn phổ biến TikTok, thì vào ngày 19/1 vừa qua, TikTok hiện đang khôi phục lại dịch vụ với người dùng ở Mỹ.
Theo Reuters đưa tin, nền tảng này đã gửi thông báo tới người dùng: “Nhờ nỗ lực của Tổng thống Trump, TikTok đã quay trở lại Mỹ”.
TikTok đã ngừng cung cấp dịch vụ cho người dùng Mỹ vào tối qua trước khi đạo luật “bán hoặc cấm” có hiệu lực vì lý do an ninh quốc gia. Các quan chức Mỹ đã cảnh báo rằng TikTok được kiểm soát và sở hữu bởi ByteDance, một công ty có trụ sở tại Bắc Kinh, Trung Quốc và thông tin người dùng Mỹ có thể bị rò rỉ và gây ra rủi ro an ninh quốc gia.
Do những lo ngại về an ninh quốc gia, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ký một dự luật vào tháng 4 năm ngoái yêu cầu công ty mẹ ByteDance tại Trung Quốc của TikTok phải bán nền tảng video ngắn này, nếu không nền tảng này sẽ phải đối mặt với lệnh cấm vào ngày 19/1.
Khi ảnh hưởng của mạng xã hội Trung Quốc đối với toàn cầu ngày càng mở rộng, các nhà nghiên cứu lo ngại rằng nền tảng TikTok đang dần làm dịu đi thái độ của công chúng đối với Trung Quốc bằng cách thúc đẩy những nội dung ủng hộ Trung Quốc. Còn tại Đài Loan, các giá trị và nhận thức chính trị của thế hệ trẻ đang đối mặt với những thách thức chưa từng có.
Theo tờ Financial Times đưa tin, theo một cuộc thăm dò do Quỹ Giáo dục Dân ý Đài Loan công bố năm ngoái, những người từ 20 đến 24 tuổi không còn là nhóm tuổi có tỷ lệ cao nhất công nhận Đài Loan, điều này cho thấy việc đi ngược lại xu hướng lâu dài. Và có những dấu hiệu cho thấy giới trẻ Đài Loan, những người ủng hộ độc lập trong nhiều thập kỷ qua, có thể đang thay đổi nhận thức.
Có nhiều lý do tiềm ẩn dẫn đến những thay đổi này, nhưng đối với nhiều nhà khoa học xã hội và chính trị gia thuộc đảng cầm quyền tại Đài Loan, một trong những lý do chính là TikTok, ứng dụng mạng xã hội gây tranh cãi của Trung Quốc với hơn 1 tỷ người dùng hàng tháng trên toàn thế giới.
Eric Hsu, nhà nghiên cứu tại tổ chức tư vấn “Phòng thí nghiệm Dân chủ Đài Loan” (Doublethink Lab) cho rằng, TikTok có thể làm giảm bớt mối lo ngại và ý chí phản kháng của họ với Trung Quốc. Eric Hsu là nhà nghiên cứu đang tiến hành cuộc điều tra có hệ thống đầu tiên về tác động của TikTok đối với xã hội Đài Loan.
Từ lo ngại TikTok có thể gây nghiện đối với trẻ em tới việc nó có thể bị lợi dụng để tung tin giả, các quan chức và những nhà nghiên cứu của một số nước, đặc biệt là các nước phương Tây, cũng đưa ra nhiều quan ngại đối với ứng dụng này. Nhưng TikTok có phải là công cụ để gây ảnh hưởng chính trị hay không, thì đối với Đài Loan điều này trở nên quan trọng hơn bất kỳ các quốc gia nào khác.
Những người làm giáo dục và những nhà nghiên cứu tại Đài Loan lo ngại rằng, ngày các nhiều trẻ em sử dụng ứng dụng này, có thể tiếp xúc với những nội dung tưởng chừng như vô hại, nhưng sẽ gây thiện cảm với Trung Quốc và có những suy nghĩ tiêu cực đối với Đài Loan.
Nhà nghiên cứu Lâm Tông Hồng tại Viện Nghiên cứu Trung ương Sinica cho biết, hiện tại học sinh trung học và sinh viên đại học tại Đài Loan thuộc thế hệ người dùng TikTok đầu tiên, có mức độ tham gia chính trị thấp hơn so với các thế hệ trước. Ông nói: “Trong vài năm qua, mức độ sẵn sàng bỏ phiếu của người trẻ đã giảm đáng kể. Chúng tôi lo lắng rằng họ sẽ trở nên thờ ơ với chính trị và rút lui khỏi những vấn đề có liên quan, và điều này sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tương lai chính trị của Đài Loan”.
Theo “Cơ sở dữ liệu khảo sát truyền thông Đài Loan” do chính phủ hỗ trợ, 44% học sinh tiểu học Đài Loan sử dụng TikTok, trong khi tỷ lệ sử dụng ở học sinh trung học cơ sở là gần 60% và tỷ lệ sử dụng ở học sinh trung học phổ thông chỉ thấp hơn một chút. TikTok cũng có thể ảnh hưởng đến hành vi của thanh thiếu niên theo những cách khác. Các nghiên cứu nhỏ hơn đã phát hiện ra rằng nhiều từ thông dụng của Trung Quốc đã đi vào vốn từ vựng của thanh thiếu niên Đài Loan trong ba năm qua.
Thu Trang