Đài Loan thường được biết đến với những địa điểm du lịch nổi tiếng, những món ăn đường phố vô cùng hấp dẫn hay những khu chợ đêm đầy nét đẹp văn hóa. Bên cạnh những cảnh quan và nét đẹp văn hóa lâu đời, Đài Loan còn là một trong những nền kinh tế phát triển tại Châu Á với các ngành công nghiệp điện tử, dệt may, y tế…Tuy nhiên, sự phát triển kinh tế nhanh chóng cũng mang lại những thách thức khác nhau cho Đài Loan trong đó có môi trường, đặc biệt là về vấn đề ô nhiễm và quản lý rác thải.
Người dân Đài Loan xếp hàng đổ rác. (Ảnh: Hoàng Nhân)
Trong những năm 1980 và 1990, nền kinh tế Đài Loan đã phát triển một cách nhanh chóng, giúp nâng cao đời sống của người dân một cách rõ rệt và khiến cho mức độ chi tiêu và sử dụng hàng hoá tăng cao, dẫn đến số lượng lượng rác thải cũng tăng theo nhưng tốc độ xử lý và thu gom rác lại không theo kịp khiến cho số lượng rác thải vô cùng lớn. Vì vậy thời điểm đó Đài Loan được mọi người gọi với cái tên là “ đảo rác”. Số lượng rác thải quá nhiều đã gây ra những cảnh quan xấu xí và mùi hôi khắp nơi. Nhiều bãi rác đã bị quá tải và gây ra các vụ cháy, nguồn nước cũng bị ô nhiễm do rò rỉ các chất thải nguy hiểm gây ảnh hưởng đến điều kiện sức khoẻ của người dân, những loại động vật cũng bị đe dọa do mất môi trường sống.
Thấy được những hậu quả từ rác thải cũng như tình trạng ngày càng khẩn cấp, chính phủ Đài Loan đã có những giải pháp để giải quyết triệt để các vấn đề về rác thải. Các luật về tái chế và xử lý rác thải được chính phủ ban hành, người dân phải biết phân loại rác trước khi đổ, rác được phân loại thành các loại khác nhau như rác tái chế, rác hữu cơ, rác không tái chế và rác nguy hại.
Vào năm 1991, thay vì xử lý rác thải bằng cách chôn lấp, Đài Loan đã xử lý rác và các chất thải rắn bằng lò đốt và tận dụng những nguồn rác này thành năng lượng để cung cấp cho các nhà máy điện năng khiến cho việc xử lý rác thải được tối ưu hoá. Chính phủ Đài Loan đã triển khai những kế hoạch tái chế và xử lý rác cũng như những quy định vô cùng nghiêm ngặt đối với việc phân loại và đổ rác. Hơn hết, mọi người phải đóng gói vào những bao rác có màu sắc khác nhau theo quy định. Nếu rác không được đóng gói theo quy định thì người thu gom rác có quyền từ chối và không xử lý. Ngoài ra, người dân phải mang rác ra ngoài vào những khung giờ nhất định để xe thu gom rác có thể lấy đi. Nếu không tuân thủ quy định, người dân sẽ bị phạt tiền hoặc bị cắt giảm dịch vụ thu gom rác.
Thùng rác công cộng tại Đài Loan thường được đặt gần các trạm xe buýt hoặc các trạm tàu điện. (Ảnh: Hoàng Nhân)
Điều khiến cho nhiều người lần đầu khi đến Đài Loan cảm thấy bất ngờ và cho rằng đây là một việc khá thú vị, đó chính là họ nghe thấy âm thanh được phát ra từ những chiếc xe rác, những chiếc xe rác tại Đài Loan sử dụng âm thanh của những bản nhạc cổ điển để nhắc nhở mọi người đổ rác và nổi tiếng nhất có thể kể đến là bản nhạc “Thư gửi Elise" (Für Elise) của Beethoven. Điều này đã tạo một nét đặc biệt trong văn hóa đời sống của người dân Đài Loan và hơn hết là tạo nên một thói quen, khi nghe những âm thanh này người dân sẽ biết là xe rác sắp đến và chuẩn bị mang rác ra ngoài. Nếu bạn mới đến Đài Loan sinh sống và không biết rõ thời gian xe rác sẽ đến vào thời điểm nào thì bạn có thể tra cứu các thông tin trên mạng hoặc thông qua những ứng dụng trên điện thoại.
Ngày nay, vấn đề về xử lý rác thải và bảo vệ môi trường luôn là vấn đề mà chính phủ Đài Loan quan tâm và ưu tiên, các chính sách về hạn chế sử dụng túi nilong hoặc các dụng cụ ăn dùng một lần ngày càng nhiều. Chính phủ đã đưa các luật về việc hạn chế và cấm các sản phẩm dùng một lần hay các ly nhựa, ống hút nhựa tại các cửa hàng trà sữa và chuyển sang các sản phẩm thân thiện với môi trường như giấy hoặc gạo…Những quy định nghiêm ngặt này đã mang lại những kết quả tích cực và thể hiện rõ nhất đó là hình ảnh một Đài Loan vô cùng xanh, sạch và đẹp. Hơn hết giúp người dân nâng cao ý thức và xây dựng một lối sống văn minh, biết bảo vệ môi trường sống xung quanh.
Nhờ những nổ lực không ngừng, Đài Loan đã thay đổi diện mạo của mình từ một “đảo rác" thành một nơi với một môi trường vô cùng sạch đẹp và bền vững. Các chiến lược đúng đắn và quản lý hiệu quả, Đài Loan cũng trở thành một ví dụ điển hình trong việc giải quyết các vấn đề rác thải, cho thế giới thấy bằng sự cam kết và hợp tác của chính phủ và xã hội, con người có thể tạo ra những thay đổi tích cực cho môi trường và cuộc sống.
Hoàng Nhân