Đài Loan được biết đến là một hòn đảo đa ngôn ngữ với lịch sử văn hóa phát triển lâu đời. Những ngôn ngữ được người Đài Loan sử dụng hiện nay có thể được chia ra làm 3 nhóm chính: ngôn ngữ Hán-Tạng, ngôn ngữ Nam Đảo và ngôn ngữ nước ngoài.
NGỮ HỆ HÁN-TẠNG
Ngôn ngữ được sử dụng phổ biến nhất ở Đài Loan là tiếng Quan Thoại, là ngôn ngữ chính thức của Đài Loan từ năm 1945. Tiếng Quan Thoại được dùng trong giáo dục, hành chính và các phương tiện truyền thông ở Đài Loan. Tuy nhiên, một điều thú vị là vẫn có sự khác biệt trong việc sử dụng thành thạo tiếng Quan Thoại do những yếu tố liên quan tới vùng miền và thế hệ. Giới trẻ xứ Đài nói tiếng Quan Thoại trôi chảy hơn người già và người ở Đài Bắc thường nói tiếng Quan Thoại nhiều hơn người ở vùng nông thôn. Khác với Trung Quốc đại lục, chữ Hán phồn thể hiện vẫn còn được lưu giữ và sử dụng rộng rãi tại hòn đảo này.
Ảnh: CNA
Một nhóm lớn khác của ngôn ngữ Hán-Tạng được dùng rộng rãi ở Đài Loan là tiếng Mân Nam, còn gọi là tiếng Phúc Kiến hoặc tiếng Đài. Ngôn ngữ này bắt nguồn từ các phương ngữ tỉnh Phúc Kiến của Trung Quốc đại lục và có khoảng 70% dân số Đài Loan biết sử dụng ngôn ngữ này. Tiếng Mân Nam vô cùng phổ biến ở miền Trung và Nam của Đài Loan, có ảnh hưởng vô cùng to lớn đến sự phát triển của văn hóa, âm nhạc, văn học và chính trị của hòn đảo này..
Ngoài ra, một ngôn ngữ khác thuộc hệ Hán-Tạng cũng được nói ở Đài Loan là tiếng Khách Gia, được nói bởi người Khách Gia (người Hẹ), một dân tộc thiểu số di cư từ đại lục qua nhiều thế kỉ. Người Khách Gia chủ yếu tập trung tại các khu vực Cao Hùng, Tân Trúc và Đào Viên. Tiếng Khách Gia có sự khác biệt lớn về âm vị học, ngữ pháp và tự vựng với những ngôn ngữ Hán-Tạng khác và được cho là đã bảo tồn một số đặc điểm của tiếng Hán cổ xưa.
Ảnh: CNA
NGỮ HỆ NAM ĐẢO
Ngôn ngữ hệ Nam Đảo là ngôn ngữ bản địa của đảo Đài Loan, được sử dụng bởi thổ dân Đài Loan, những cư dân gốc của hòn đảo này. Hiện nay, có 16 ngôn ngữ Nam Đảo được công nhận, mỗi ngôn ngữ thuộc về một bộ tộc hoặc nhóm khác nhau.
Ngôn ngữ Nam Đảo tại Đài Loan cũng được coi là nguồn gốc của tất cả các ngôn ngữ Nam Đảo khác được nói ở Đông Nam Á, Châu Đại Dương, và Madagascar. Do đó, chúng có một giá trị lịch sử và ngôn ngữ học cao cho các nhà nghiên cứu và học giả. Tuy nhiên, do thực dân hóa, hòa nhập, và đô thị hóa, nhiều ngôn ngữ Nam Đảo đang bị đe dọa hoặc có nguy cơ biến mất. Chính phủ Đài Loan đã có những nỗ lực để phục hồi và bảo vệ những ngôn ngữ này qua giáo dục, pháp luật, và truyền thông.
Ảnh: Phủ Tổng thống
NGÔN NGỮ NƯỚC NGOÀI
Trong suốt quá trình hình thành và phát triển của mình, Đài Loan đã tiếp xúc với rất nhiều ngôn ngữ nước ngoài. Ngoại ngữ có ảnh hưởng lớn nhất tới Đài Loan là tiếng Nhật, được người Nhật Bản mang đến Đài Loan trong thời kì chiếm đóng từ 1895 đến 1945. Tiếng Nhật khi ấy được giảng dạy và sử dụng rộng rãi làm ngôn ngữ chính thức trong giai đoạn này và đã để lại một dấu ấn to lớn và lâu dài trong văn hóa, xã hội và ngôn ngữ Đài Loan. Hiện nay, nhiều người Đài Loan vẫn nói hoặc hiểu được một ít tiếng Nhật, đặc biệt là thế hệ trước.
Một ngôn ngữ nước ngoài khác cũng rất phổ biến ở hòn đảo này là tiếng Anh, được dạy rộng rãi như một ngoại ngữ bắt buộc trong hệ thống giáo dục phổ thông và đại học. Hiện nay, chính phủ Đài Loan đang thúc đẩy việc giáo dục song ngữ Trung-Anh nhằm tăng sức cạnh tranh của giới trẻ trên trường thế giới.
Ảnh: CNA
Bên cạnh đó, một số ngôn ngữ Đông Nam Á như tiếng Indonesia, tiếng Việt Nam, tiếng Tagalog, tiếng Thái và tiếng Mã Lai cũng được du nhập vào Đài Loan. Những ngôn ngữ này được nói chủ yếu bởi những di dân và lao động nhập cư và cũng đã đóng góp một phần không nhỏ vào sự đa dạng ngôn ngữ và văn hóa cho Đài Loan.
Thực tập sinh Huỳnh Hiển